Finansal Otopsi vaka notu
Şirket nakdi gayrimenkole kaydırılınca operasyon limiti tükenir.
Anonim bileşik senaryoda patron şirket kasasından gayrimenkul alır; işletme ihtiyaç kredisi yerine sabit kıymet oluşur. Bilanço güçlü görünür; likit varlık azalır. Stok ve maaş döneminde limit yetmez. Gayrimenkul teminat sayılır ama nakit üretmez. Kırılma, operasyon sıkışması gayrimenkul alımından önce nakit/operasyon oranında okunabilirdi.
Şirketin gayrimenkulü arttı ama stok ve maaş için limit bulamıyoruz.
Öğretim notu, komite derinliği
Aşağıdaki bloklar özet geçiş değildir; kredi komitesi ve saha finans diliyle mekanizma, davranış tuzağı ve teşhis sırasını açar.
Şirket kasası operasyon için vardır; gayrimenkule kaydırılınca likit varlık azalır. Gayrimenkul bilançoda varlık ama hızlı nakde dönüşmez. Stok ve maaş döneminde limit yetmez; kısa vadeli borç artar. Ortak işlem düzgün kayıtlanmazsa komite güven kaybeder. Teminat değeri operasyon nakdinin yerine geçmez.
“Gayrimenkul güvenli yatırım” ve “şirket alsın kira gelsin” operasyon kasasını boşaltır. Aile şirketinde ayrım bulanıklaşır. Bu tuzak Türkiye sahasında tekrar eder; patron ve satış ekibi tabloyu konuşmadan karar alır. Erken uyarı için 13 haftalık plan şarttır.
Gayrimenkul varlık artırır; operasyon kasası azalır. Amortisman nakit üretmez; maaş ve stok nakittir. Bu ayrım komite dosyasında ayrı satır olarak sunulmalıdır; muhasebe kârı tek başına limit yenilemesi için yeterli kanıt değildir.
Komite likidite oranları, gayrimenkul alım kaynağı, ortak işlem kayıtları ve operasyon nakit yastığını ister. Komite aynı dosyada 13 haftalık nakit planı, alacak yaşlandırma, borç servis takvimi ve müdahale listesini birlikte ister; ciro övgüsü tek başına olumlu sinyal değildir.
Sayısal eşikler, senaryo parametresi
Aşağıdaki eşikler gerçek firma verisi değil; senaryo parametresidir. Kanıt sınıfı varsayılan olarak çıkarımdır.
| Gösterge | Başlangıç | Son durum | Kanıt sınıfı | Finansal yorum |
|---|---|---|---|---|
| Likit varlık / kısa vadeli borç | 1,4x | 0,6x | çıkarım | Likidite bozuldu. Trend en az iki dönem izlenmelidir. |
| Gayrimenkul / toplam varlık | %25 | %48 | çıkarım | Varlık yapısı illikiteye kaydı. |
| Operasyon nakit / aylık gider | 3,2 ay | 0,8 ay | çıkarım | Nakit yastığı tükendi. |
| Kısa vadeli finansal borç | ₺5 milyon | ₺11 milyon | çıkarım | Operasyon borcu arttı. |
Kırılma zinciri
Kanıt ayrımı
Senaryoda likidite oranı, gayrimenkul payı ve operasyon nakit yastığı birlikte bozulmuştur.
Gayrimenkul alımının operasyon likiditesini tükettiği görülmektedir.
Ortak işlem sözleşmeleri, gayrimenkul değerleme ve kira geliri projeksiyonu verilmemiştir.
Kredi komitesi bakışı
Komite gayrimenkulun operasyon dışı alımını, likidite oranlarını ve ortak işlem tespitini ister. Sabit kıymet artışı operasyon gücü sayılmaz.
Şirket kasası gayrimenkule giderse operasyon limiti tükenir; bilanço güçlü görünse bile kasa kırılır.
Müdahale zaman çizgisi
Beklenen etki: Kasa operasyondan ayrılır.
Sınır: Patron yatırım baskısı planı deler.
Beklenen etki: Likidite kısmen geri kazanılır.
Sınır: Gayrimenkul satışı zaman alır.
Beklenen etki: Operasyon durmasını yavaşlatır.
Sınır: Yapısal illikite devam eder.
Kendi işletmenize uygulayın
Kısa cevaplar
Şirket kasası gayrimenkule giderse operasyon limiti tükenir; bilanço güçlü görünse bile kasa kırılır.
Operasyon nakdinin gayrimenkule kaydırılması ve likit varlık/ kısa vadeli borç oranının bozulması.
Komite gayrimenkulun operasyon dışı alımını, likidite oranlarını ve ortak işlem tespitini ister. Sabit kıymet artışı operasyon gücü sayılmaz.
Bu sayfa bilgilendirme ve finansal düşünme çerçevesidir; tek başına şirket teşhisi veya kredi kararı değildir.
Ayrıntılı yayın standardı için Finansal Otopsi metodolojisini inceleyin.
Merhaba ben Sezen..
